[{"data":1,"prerenderedAt":105},["ShallowReactive",2],{"istota-article-instruktor-niezalezny-cz-ii-i-iii-dajmy-czas-dojrzec-instruktorom":3},{"id":4,"source_wp_id":5,"date":6,"modified":7,"slug":8,"status":9,"type":10,"comment_status":11,"link":12,"title":13,"content":15,"excerpt":18,"featured_media":20,"yoast_head_json":21,"istota_meta":99,"istota_comments_count":20},7,1321,"2026-05-15T11:16:46.000Z","2026-05-15T13:17:56.000Z","instruktor-niezalezny-cz-ii-i-iii-dajmy-czas-dojrzec-instruktorom","publish","istota_article","open","/istota/instruktor-niezalezny-cz-ii-i-iii-dajmy-czas-dojrzec-instruktorom/",{"rendered":14},"Instruktor Niezależny cz. II i III - Dajmy czas dojrzeć instruktorom",{"rendered":16,"protected":17},"\u003Cp>\u003Cb>\u003Ci>Instruktor Niezależny – Dajmy czas dojrzeć instruktorom\u003C/i>\u003C/b>\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Jeśli kiedyś byłeś instruktorem harcerskim lub chciałeś nim zostać na pewno zmierzyłeś się z pytaniem: dlaczego nie otrzymują oni wynagrodzenia za swoją pracę? I odpowiedzi brzmią: \u003C/span>\u003C/p>\n\u003Col>\n\u003Cli style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\">\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Ponieważ muszą być oni niezależni w swoim działaniu od rodziców. Jeśli rodzice byliby ich klientami, to mogliby wymagać od nich dostosowywania pod siebie programu harcerskiego. \u003C/span>\u003C/li>\n\u003Cli style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\">\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Ponieważ powinni oni dawać przykład własny, czyli czym jest służba na rzecz drugiego człowieka, a taką jest niezaprzeczalnie prowadzenie drużyny.\u003C/span>\u003C/li>\n\u003Cli style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\">\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Po trzecie odsiewamy w ten sposób ludzi nie ideowych, którzy chcieliby w sposób łatwy zarobić na czymś dobrym.\u003C/span>\u003C/li>\n\u003C/ol>\n\u003Cp>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">W tym artykule zmierzymy się z siłą  przede wszystkim pierwszego argumentu:\u003C/span>\u003C/p>\n\u003Ch4>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Czy i kiedy instruktor jest niezależny od innych? \u003C/span>\u003C/h4>\n\u003Cp>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Gdy się rodzimy jesteśmy zupełnie zależni od naszych rodziców. Z czasem usamodzielniamy się i nie potrzebujemy krzyczeć już: mamo (czy tato) jesteśmy głodni, bo możemy sami przygotować sobie jedzenie. Później rodzice proszą nas o pomoc w robieniu zakupów, a w końcu sami mamy fundusze na zaopatrywanie lodówki w odpowiednie produkty.\u003C/span>\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Tak więc nasza niezależność od innych zwiększa się wraz ze stopniem naszej dojrzałości. Wiemy jednak, że samo zarabianie pieniędzy nie pozwala nam jeszcze na decydowaniu o wszystkich aspektach naszego życia. “Dopóki mieszkasz pod moim dachem musisz się stosować do moich zasad” – to stwierdzenie, z którym spotyka się bardzo wielu młodych ludzi. A to tylko wierzchołek góry lodowej. Przecież nie powinniśmy robić tego czy tamtego, bo nie wypada to takiemu, a takiemu człowiekowi. \u003C/span>\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Wróćmy do instruktora harcerskiego. Prowadzi on drużynę. Oznajmia jej jednak, że nie pojadą w tym roku na obóz, ponieważ rodzice tego instruktora mu na to nie pozwalają. Oczywiście, jest to sytuacja absurdalna, przecież instruktor ma 18 lat, ale no właśnie. Może powinien w tym czasie popracować, żeby wspomóc budżet rodzinny? Albo: co gdyby rodzice tego instruktora nie zgodziliby się, żeby nocował w lesie, bo może się przeziębić, a przy okazji jego ludzie – on zaś jako odpowiedzialny trafi do więzienia?\u003C/span>\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">I czy rodzice harcerzy i harcerek rzeczywiście nie wywierają wpływu na drużynowych? Czy jeśli 10 rodziców powiedziałoby ci, że nie puszczą swojego dziecka do lasu, to zrobiłbyś wyjazd do szkoły? To ważne pytanie, o tyle, że problem nadopiekuńczości wśród rodziców się zwiększa, a nie zmniejsza. Na ile możemy zrezygnować z naszego programu, żeby pozostał on harcerski? Na ile się zgodzisz instruktorze, instruktorko? \u003C/span>\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">I ostatni przykład: uważasz, że jakieś rozwiązanie świetnie sprawdziłoby się dla twoich ludzi, ale twoi przełożeni się na to nie zgadzają, bo nie chcą brać za to odpowiedzialności. \u003C/span>\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">W każdym z tych trzech przypadków instruktor staje się zależny wobec innych. Czy chcemy takiego instruktora? \u003C/span>\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Wielokrotnie podkreślamy konieczność zachowania autonomii instruktorów, jednocześnie tak często dążymy do jej odbierania w imię szeroko rozumianego bezpieczeństwa. \u003C/span>\u003C/p>\n\u003Ch4>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Jaki powinien być niezależny instruktor? \u003C/span>\u003C/h4>\n\u003Col>\n\u003Cli style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\">\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Dojrzały psychicznie – taki który potrafi powiedzieć: nie, uważam inaczej, przeprosić, podziękować, przyznać się do błędu, postawić na swoim, wykazać się inicjatywą.\u003C/span>\u003C/li>\n\u003Cli style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\">\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Taki, który opłaca wyjazdy z własnej kieszeni, jest realistą co do zarobków w Polsce, potrafi zrozumieć co to znaczy uszczuplić budżet rodzinny o kilka tysięcy – zna wartość pieniądza\u003C/span>\u003C/li>\n\u003Cli style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\">\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Wolny w myśleniu – mogący stawiać własne sądy o sprawach, dyskutujący o najlepszych rozwiązaniach dla jego drużyny i środowiska. \u003C/span>\u003C/li>\n\u003Cli style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\">\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Cieszący się autorytetem –  będący kimś z kogo zdaniem należy się liczyć. \u003C/span>\u003C/li>\n\u003Cli style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\">\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Odpowiedzialny za swoje życie i ludzi dookoła.\u003C/span>\u003C/li>\n\u003C/ol>\n\u003Cp>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">To on decyduje o programie dla swojej drużyny i to on bierze odpowiedzialność za to co się dzieje z drużyną, nawet jeśli nad sobą ma takie czy inne bezpieczniki. Zresztą trudno oczekiwać, żeby przełożony mógł zablokować realizację każdego pomysłu przez instruktora, jeśli nie ma go na każdym wyjeździe. \u003C/span>\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Dlatego tak ważne jest, żeby KAŻDY instruktor harcerski był świadomym wychowawcą.\u003C/span>\u003C/p>\n\u003Ch4>Świadomy instruktor  – jak to osiągnąć?\u003C/h4>\n\u003Cp>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Zamiast ograniczać samodzielność instruktora powinniśmy zawsze dążyć do tego, żeby była ona zwiększana – dając mu coraz to więcej kompetencji. Dlatego tak zachęcamy do przychodzenia na Czarne Kawki Instruktorskie – bo tam można samemu myśleć i szukać najlepszych rozwiązań. Nie jesteśmy centralą. Nie chcemy nią być. Jeśli instruktorzy harcerscy tylko implementują rozwiązania przysyłane im z kwatery głównej, to gdzieś zgubiliśmy coś istotnego. Przecież nawet te rozwiązania opierają się na konsultacjach z drużynowymi. Nie odpowiadają na problemy wszystkich, ale problemy większości. Świadomy instruktor szybko dojdzie do wniosku: być może dla 80% drużyn rozwiązanie centrali jest dobre, ale dla mojej zupełnie się nie sprawdzi. \u003C/span>\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Nie chodzi o to, że instruktor wie wszystko najlepiej, nie popełnia błędów, więc nie powinien słuchać swoich przełożonych, rodziców i rodziców harcerzy. Bardzo dobrze jeśli to robi. Powinien on jednak potrafić postawić na swoim, gdy uważa to za słuszne. Powinien umieć przekonać rodziców do swoich rozwiązań, być prawdziwie ich partnerem w wychowaniu – równorzędnym, a nie kimś kto zrobi wszystko byleby jego drużyna miała 30 osób. \u003C/span>\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Może organizacje powinny w swoich szkoleniach skupić się także na aspekcie edukowania przyszłych instruktorów jak tłumaczyć skuteczność metody rodzicom nieprzekonanych harcerzy?\u003C/span>\u003C/p>\n\u003Cp>Dziś po raz kolejny zostałem postawiony przed tezą, że Czarny Szlak nie działa jeśli nie ma drużyn. I tutaj chciałbym się zatrzymać. Czy naprawdę uważamy, że ZHP – największa organizacja harcerska w Polsce działa najlepiej, bo ma najwięcej członków? Czemu nie któraś z pozostałych ponad 100 organizacji? Co jest miernikiem naszej skuteczności?\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Czy nie lepiej zaczekać z zakładaniem nowych drużyn i przejmowaniem starych do czasu, aż będzie na to gotowy instruktor? Zapytałem kiedyś o to członka KI, pytając czemu sito Komisji jest takie szerokie. Odpowiedział: że muszą mieć zastępowalność pokoleń. \u003C/span>\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Nie liczy się dla nas w takim wypadku jakość, ale ilość. Przecież lepiej, żeby więcej młodych ludzi poznało harcerstwo niż mniej. I znów wracamy do zasadniczego pytania: na ile ustępstw możemy sobie pozwolić? Ile jest harcerstwa w harcerstwie? \u003C/span>\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Czy da się jakoś inaczej rozwiązać problem jakości instruktorów bez rozwiązywania drużyn? Tak! Chociażby przez ich łączenie. Niech drużyna ma 50 osób zamiast 25, ale niech ma dwóch instruktorów – jednego, który się jeszcze doszkala, a drugiego, który już spełnia wymagany od niego poziom. To są przecież plusy dla wszystkich: harcerzy, którzy od razu poznają porządne harcerstwo, młodszego instruktora, który się nauczy i starszego, który dostanie bodziec w postaci powiewu świeżości i nieszablonowych pomysłów. \u003C/span>\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Uważam, że gdybym zamiast zakładać drużynę poświęcił rok więcej na pokonanie swoich słabości, na dojrzenie, na zwiedzanie różnych środowisk harcerskich, na opracowanie planu na moją wymarzoną drużynę, to osiągnąłbym o wiele większe sukcesy wychowawcze. Co więcej z takim podejściem zapewne wykształciłbym prawdziwych instruktorów, a przynajmniej zwiększył na to szanse przez przykład własny (nie zapominajmy, że bycie instruktorem to też rodzaj powołania). \u003C/span>\u003C/p>\n\u003Cp>\u003Cspan style=\"font-weight: 400;\">Podsumowując: niezależność instruktora to nie tylko wolontariat, ale także jego poziom dojrzałości i umiejętność mądrego wchodzenia w dialog ze światem. Naprawdę pozwólmy sobie na odwagę, żeby naszym miernikiem sukcesu przestała być ilość, a zaczęła być jakość. \u003C/span>\u003C/p>\n",false,{"rendered":19,"protected":17},"Dziś po raz kolejny zostałem postawiony przed tezą, że Czarny Szlak nie działa jeśli nie ma drużyn. I tutaj chciałbym się zatrzymać. Czy naprawdę uważamy, że ZHP - największa organizacja harcerska w Polsce działa najlepiej, bo ma najwięcej członków? Czemu nie któraś z pozostałych ponad 100 organizacji? Co jest miernikiem naszej skuteczności? ",0,{"title":22,"og_url":23,"robots":24,"schema":30,"og_type":91,"og_image":92,"og_title":22,"canonical":23,"og_locale":95,"description":41,"og_site_name":66,"twitter_card":96,"twitter_misc":97,"og_description":41,"article_publisher":89,"article_modified_time":42},"Instruktor Niezależny cz. II i III - Dajmy czas dojrzeć instruktorom - Czarny Szlak","https://czarnyszlak.org/istota/instruktor-niezalezny-cz-ii-i-iii-dajmy-czas-dojrzec-instruktorom/",{"index":25,"follow":26,"max-snippet":27,"max-image-preview":28,"max-video-preview":29},"index","follow","max-snippet:-1","max-image-preview:large","max-video-preview:-1",{"@graph":31,"@context":90},[32,50,54,65,81],{"@id":23,"url":23,"name":22,"@type":33,"image":34,"isPartOf":36,"breadcrumb":38,"inLanguage":40,"description":41,"dateModified":42,"thumbnailUrl":43,"datePublished":44,"potentialAction":45,"primaryImageOfPage":49},"WebPage",{"@id":35},"https://czarnyszlak.org/istota/instruktor-niezalezny-cz-ii-i-iii-dajmy-czas-dojrzec-instruktorom/#primaryimage",{"@id":37},"https://czarnyszlak.org/#website",{"@id":39},"https://czarnyszlak.org/istota/instruktor-niezalezny-cz-ii-i-iii-dajmy-czas-dojrzec-instruktorom/#breadcrumb","pl-PL","Dziś po raz kolejny zostałem postawiony przed tezą, że Czarny Szlak nie działa jeśli nie ma drużyn. I tutaj chciałbym się zatrzymać. Czy naprawdę uważamy, że ZHP - największa organizacja harcerska w Polsce działa najlepiej, bo ma najwięcej członków? Co jest miernikiem naszego działania? ","2026-05-15T13:17:56+00:00","https://czarnyszlak.org/wp-content/uploads/2026/05/Po-pierwsze-autentycznosc.-Kilka-mysli-o-harcerstwie-niezaleznym.-3.png","2026-05-15T11:16:46+00:00",[46],{"@type":47,"target":48},"ReadAction",[23],{"@id":35},{"@id":35,"url":43,"@type":51,"width":52,"height":53,"contentUrl":43,"inLanguage":40},"ImageObject",2048,614,{"@id":39,"@type":55,"itemListElement":56},"BreadcrumbList",[57,62],{"item":58,"name":59,"@type":60,"position":61},"https://czarnyszlak.org/","Strona główna","ListItem",1,{"name":63,"@type":60,"position":64},"Instruktor Niezależny cz. II i III – Dajmy czas dojrzeć instruktorom",2,{"@id":37,"url":58,"name":66,"@type":67,"publisher":68,"inLanguage":40,"description":70,"potentialAction":71},"Czarny Szlak","WebSite",{"@id":69},"https://czarnyszlak.org/#organization","Do zobaczenia na Czarnym Szlaku!",[72],{"@type":73,"target":74,"query-input":77},"SearchAction",{"@type":75,"urlTemplate":76},"EntryPoint","https://czarnyszlak.org/?s={search_term_string}",{"@type":78,"valueName":79,"valueRequired":80},"PropertyValueSpecification","search_term_string",true,{"@id":69,"url":58,"logo":82,"name":66,"@type":86,"image":87,"sameAs":88},{"@id":83,"url":84,"@type":51,"width":52,"height":85,"caption":66,"contentUrl":84,"inLanguage":40},"https://czarnyszlak.org/#/schema/logo/image/","https://czarnyszlak.org/wp-content/uploads/2025/12/590889860_1129188685708870_5907964095199839820_n.png",1152,"Organization",{"@id":83},[89],"https://www.facebook.com/profile.php?id=61579692898860","https://schema.org","article",[93],{"url":43,"type":94,"width":52,"height":53},"image/png","pl_PL","summary_large_image",{"Szacowany czas czytania":98},"7 minut",{"image":43,"author":100,"date":101,"excerpt":19,"views":102,"rating_sum":103,"rating_count":64,"rating_avg":104,"comments":20},"phm. Rafał Pankowski HR - \"Pionierski Bóbr\"","15 maja 2026",168,11,5.5,1784590002388]